LEDEN VAN DE VRIJMETSELAARSLOGE ,,LA FLAMBOYANTE,, TE DORDRECHT IN DE 19e EEUW 1812-1910
(door H.W.G. van Blokland-Visser)

DEEL 1:
AANLEIDING TOT ONDERZOEK NAAR LEDEN VAN DE VRIJMETSELAARSLOGE "LA FLAMBOYANTE" TE DORDRECHT IN 1998

DEEL 1
AANLEIDING TOT ONDERZOEK NAAR LEDEN VAN DE VRIJMETSELAARSLOGE "LA FLAMBOYANTE" TE DORDRECHT IN 1998

 

In 1998 was eerste onderzoek in:
"HET LIDMATENBOEK VAN LOGE LA FLAMBOYANTE" TE DORDRECHT 1812-1910" (Stadsarchief van Dordrecht).
De aanleiding van was het 130 jarig bestaan (1868-1998) van het aannemersbedrijf N.V. VISSER& SMIT te Papendrecht, waarvan mijn vader W.M.C. Visser (in 1963 lid van Loge ,,La Flamboyante,,) tot 1974 directeur was.

flamboy01_groepsfoto.jpg (84696 bytes)
(afb. 5 - W.M.C. Visser (in 1963 lid loge Loge ,,La Flamboyante,,. Directeur van het aannemersbedrijf N.V. Visser & Smit te Papendrecht, zittend 3e van links met bril in 1970 aanwezig bij de oplevering van een groot werk voor de Gasunie als uitvoerende aannemer van het werk bij Saeftinge/Westerschelde.) (K. van Blokland (sedert 1977 lid loge "La Flamboyante" te Dordrecht), 2e van rechts (als Br. Redenaar) lid van het bestuur van Loge La Flamboyante" (foto genomen in het loge-gebouw in de Munt). In 1970 als vrijmetselaar ingewijd bij loge "Eendracht maakt Macht", Johannesburg/Zuid-Afrika (echtgenoot van historica/schrijfster H.W.G. van Blokland-Visser)

Omdat het bedrijf Visser & Smit niet over een oud archief beschikte moesten de spaarzame gegevens vanuit de familie nagetrokken worden, o.a. de bouw van een groot stoomgemaal in Katwijk aan Zee in 1880.
Onderzoek in het archief van het Hoogheemraadschap "Rijnlanden" te Leiden gaf het bewijs dat het familieverhaal klopte, alleen waren het toen de Gebr.Visser aannemers te Papendrecht en nog geen Visser & Smit. Deze zou pas in 1900 worden opgericht.

flamboy01_06_stoomgemaal_katwijk.jpg (86571 bytes) flamboy01_07_stoomgemaal_katwijk.jpg (28744 bytes) flamboy01_08_visser.jpg (26217 bytes)
(afb. 6 - De ondertekenden Jan Visser Gz (1852 Papendrecht) en Arnoldus Jan Schouten Jz (1845 te Dordrecht) als aannemers te Papendrecht en Alphen a/d Rijn verbinden zich aan de voorwaarden gesteld door de opdrachtgever van het aangenomen werk Hoogheemraadschap Rijnlanden. Het maken van de gebouwen en het grondwerk voor het stichten van een stoomgemaal bij de uitwateringsluizen van de Oude Rijn in Katwijk aan Zee. Aanneemsom is f 213.780 getekend op 30 december 1879. Als borgen (nu bankgarantie) stellen zich Willem Antonie Luyten (schoonvader van Arnoldus Jan Shcouten) grondeigenaar te Lekkerkerk en Mees Visser Gz (oudste broer van Jan Visser Gz) aannemer te Papendrecht.) (afb. 7 - Stoomgemaal te Katwijk aan Zee gebouwd in 1880/1881 door de aannemers Jan Visser Gz (namens de Gebr. Visser aannemers te Papendrecht) en Arnoldus Jan Schouten Jz te Alphen a/d Rijn afgebroken in de jaren vijftig van de 20e eeuw.) (afb. 8 - gebrs. Visser aannemers te papendrecht anno 1881, ziittend v.l.n.r. Mees Visser, Adriaan Visser en Jan Visser, zoons van Gerrit Visser. 2 broers ontbreken op de foto Pleun Visser en Martinus Visser. Staand links bouwopzichter, rechts uitvoerder op het werk.)

In 1880 nam JAN VISSER GERRITZ het werk van de bouw van het stoomgemaal aan namens de Gebr.Visser in samenwerking met eene ARNOLDUS JAN SCHOUTEN JANZ, aannemer /fabrikant te Alphen a/d Rijn. De aanneemsom was f 230.000,- en de borgen (huidige bankgarantie) waren de Mees Visser Gerritz uit Papendrecht en Willem Anthony Luyten uit Krimpen aan de Lek (schoonvader van de aannemer Arnoldus Jan Schouten Janz).
De naam ARNOLDUS JAN SCHOUTEN kwam mij al bekend voor vanuit de Loge "La Flamboyante" te Dordrecht. (mijn man K.v Blokland is er vanaf 1977 lid)
In het logegebouw hangt een schilderij met daarop een man met een eng lachje en mooie krullen: Arnoldus Jan Schouten, zoon van de oprichter van de Loge, scheepsbouwer Jan Schouten sr.

 
(afb. 9 - Arnoldus Jan Schouten Jz (1815 te Dordrecht) in 1837 lid van loge "La Flamboyante", z.v. Jan Schouten, scheepsbouwmeester te Dordrecht, oom van Arnoldus Jan Schouten, de aannemer te Alphen a/d Rijn.)

Deze ARNOLDUS JAN SCHOUTEN (1815 Dordrecht) werd het aanknopingspunt naar de aannemer Arnoldus Jan Schouten Jz uit Alphen a/d Rijn. In 1843 geboren Dordrecht en zoon van scheepsbouwer Jan Schouten jr te Dordrecht en Louize H. van Hattem d.v. Gerardus van Hattum, Burgemeester van Sliedrecht en Adriana van Driel.
Nadat de scheepswerf van Schouten was verkocht in 1860, vertrok hij met zijn ouders naar Rotterdam en ging hij later werken bij zijn ooms van Hattem aannemers-baggeraars te Sliedrecht.
De aannemer-fabrikant Arnoldus Jan Schouten trouwde in 1874 te Lekkerlerk met Jacomina Adriana Luyten (geb.1842 Lekkerkerk) d.v. willem Anthony Luyten.
Maar hoe kwam de aannemer-fabrikant Arnoldus Jan Schouten in contact met de aannemers de Gebr. Visser uit Papendrecht, misschien kenden zij elkaar van uit de Loge "La Flamboyante" ?
Met toestemming van het bestuur van Loge "La Flamboyante" mocht ik onderzoek doen in het lidmatenboek van 1812 tot 1910 van de loge.
De aannemer Arnoldus Jan Schouten Janz (1843) en de aannemer Jan Visser Gerritz (1850) waren geen lid van de Loge "La Flamboyante".
Het ledenboek van Loge "La Flamboyante" 1812-1910 bleek een grote bron van informatie te zijn voor de andere onderwerpen waar ik onderzoek naar deed, zoals :
1. Joodse bewoners in de Drechtstreek;
2. maconnieke societeit/Loge ,,Aurora ,, te Sliedrecht opgericht in 1843 door aannemers uit Sliedrecht en Hardinxveld/Giessendam;
3. Groninger en Oost Friese kapiteind der koopvaardij in de Drechtstreek;
4. De maritieme geschiedenis van Dordrecht in de 19e eeuw o.a. een maconnieke rederij te Dordrecht van leden vrijmetselaarsloge "La Flamboyante";

Leden waren o.a. :
* Joodse leden o.a.kooplieden en bankiers Zadoks uit Dordrecht en David Wolffsohn (in 1905 President v/d Zionistische beweging) uit Keulen;
* Aannemers uit Sliedrecht en Hardinxveld-Giessendam;
* Kapiteins en stuurlieden der koopvaardij in dienst van reders te Dordrecht;
* Kooplieden, bankiers, scheepsbouwers, reders uit Dordrecht;
* Leden uit de Hoeksewaard, Alblasserwaard en Zwijndrechtsewaard;

Hieronder volgt een overzicht van de leden, die staan opgetekend in het ledenboek van Vrijmetselaarsloge "La Flamboyante" te Dordrecht uit de 19e eeuw met nummer van inschrijving in het ledenboek en jaar van inwijding.

Historica/schrijfster H.W.G. van Blokland-Visser Papendrecht email: k.blokland87@upcmail.nl

 

NB.
- Impost op kolen en turf 1835-1837 (stadsarchief Dordrecht 5-1306)

DATUM NAAM HOEVEELHEID BESTEMMING (?) IMPOST

06-01-1835

H. v.d.

Sande

2 m. [=mud?]

Loge vrijmetselaars

f 0,05

16-01-1835

H. v.d.

Sande

4 m.

Loge vrijmets(elaars)

f 0,05

27-02-1835

H. v.d.

Sande

2 m.

Logie vrijmetzel(aars)

f 0,05

24-06-1835

H. v.d.

Sande

1 m.

Loge der Macon

f 0,05

19-12-1835

H. v.d.

Sande

1 m.

Logie vrijm(etselaars)

f 0,05

29-12-1835

H. v.d.

Sande

420 ld

Logie vrijmetzelaars

f 0,05

12-02-1836 H. v.d. Sande 4 1/2 m. vrijmets(elaars)

f 0,05

15-03-1836  H. v.d. Sande 4 1/2 m. Logie vrijmetz(elaars)

f 0,05

20-08-1836  H. v.d. Sande Hz 17 1/2 m.  Logie Vrijmetselaars

f 0,05

10-04-1837  H. v.d. Sande Hz 4 1/2 m. de Loge 

f 0,05

15-09-1837  H. v.d. Sande Hz 22 m. de Loge 

f 0,05


(impost kolen en turf 20-8-1836)

- De Vrijmetselarij in Nederland. Iets over de inwijding van de nieuwe leden en de bevording tot gezel en meester in de Johannes-loge.
III. Zonderling Ritueel.
... etc
[Dordrechtsche courant 27-3-1941; http://files.archieven.nl/46/f/569.298/Dordrechtsche_Courant_1941-03-27_003.pdf]
 

(c) Papendrecht H.W.G. van Blokland februari en september (afbeeldingen) 2011.